Kungsbacka Strö

Hmmm, það er orðið svo langt síðan að ég bloggaði síðast að ég veit eiginlega ekki hvar ég á að byrja.

Á fimmtudaginn fórum við Anders eftir vinnu á krá við Odenplan ásamt Bandaríkjamanni að nafni Dan Brooks, sem er gestafyrirlesari við deildina, kennara sem heitir Nicholas og doktorsnema hans (sem ég man ekki hvað heitir). Dan hafði frá ýmsu að segja – og gerði það! Ég man varla eftir að hafa verið í félagsskap nokkurs sem hefur getað talað og malað jafnlengi og stöðugt og hann. Sumt var reyndar mjög áhugavert. Hann er sníkjudýrafræðingur og hefur mikið rannsakað sníkjudýr í froskum. Hann hefur meðal annars verið mikið í Costa Rica. Hann sagði frá eldfroskunum sem eingöngu var að finna í skýjaskógunum (cloud forests) í Monteverde (þar sem við Ásta vorum s.l. vetur) en eru nú taldir útdauðir. Það sem varð þeim að aldurtila var sveppasjúkdómur og var í fyrstu talið að ástæðan fyrir því að þeir voru viðkvæmir fyrir sveppunum hafi verið loftslagsbreytingar. Nú var Dan að segja frá því að sveppirnir hefðu reynst vera af sama stofni og sveppir sem eru algengir við vötnin miklu á mörkum Kanada og Bandaríkjanna. Því var talið mögulegt að þeir hefðu borist á svæðið með ferðamönnum og/eða vísindamönnum. Dan sagðist svo hafa brotist í gegnum skóginn upp á tind afskekkts eldfjalls þarna í grenndinni þar sem er stöðuvatn í gígnum. Þar hefði hann uppgötvað að eldfroskarnir væru enn þá til staðar. Tegundin væri sem sé ekki útdauð. Hins vegar færu hvorki ferðamenn né vísindamenn á þennan stað og því liti hann svo á að þeir hefðu sloppið við sveppasmitið. Hann sagðist hafa flýtt sér af staðnum um leið og hann uppgötvaði froskana og komið því til leiðar að nú væri öll umferð á svæðinu bönnuð. Jafnframt hefði verið ákveðið að segja ekki frá því að eldfroskarnir væru þarna til að fólk freistaðist ekki til að fara þangað til að sjá þá.

Þegar leið á kvöldið fór ég að finna fyrir höfuðverk sem er afar sjaldgæft. Þegar Nicholas afsakaði sig með því að hann væri með höfuðverk og fór, sá ég að það var greinilega malið í Dan sem hitti á einhverja bylgjulengd sem væri óholl fyrir heilann. Ég kvaddi því fljótlega líka og kom mér heim. Tók neðanjarðarlest til Slussen en þar uppgötvaði ég að strætó nr. 71 var nýfarinn og hálftími í næsta vagn. Kom mér því þangað sem vagn nr. 401 fer og var svo heppinn að hann var um það bil að fara. Nokkur biðröð var við vagninn. Ég tók upp veskið til að ná í mánaðarkortið. Þar var einhver nóta að flækjast fyrir mér svo að ég henti henni í ruslafötu. Þegar ég kom að biðröðinni áttaði ég mig á því að ég var ekki lengur með kortið í höndunum. Hafði ég fleygt því í ruslafötuna með nótunni? Ég sneri við en sá þá að ruslaföturnar voru þrjár með stuttu millibili og ég mundi alls ekki í hverja þeirra ég hafði hent nótunni. Ég leit ofan í þær hverja á fætur annarri en sá ekki kortið. Fór að róta aðeins í þeim til að gá hvort kortið hefði farið niður á botn. Leit upp til að gá hvort biðröðin væri að styttast. Sá þá að allir farþegarnir voru að horfa á mig róta í ruslinu. Síðasti farþeginn steig inn í vagninn. Átti ég að róta áfram og missa af vagninum? Nei, ég gekk að vagninum og borgaði mínar 20 kr fyrir farið. Tók eftir að fólk horfði ýmist meðaumkunar- eða undrunaraugum á mig þegar ég gekk aftur eftir vagninum. En þar sem enginn þekkir mann, þar er gott að vera! Keypti mér svo annað mánaðarkort daginn eftir þegar ég var b´juinn að reikna út að það borgaði sig.

Á föstudagskvöldi var ég í afmælisboði hjá Anders. Þar var einnig systir hans og maður hennar og einn kennarinn í deildinni. Við vorum því bar 6 fullorðin og börnin. Ósköp rólegt og gott kvöld. Sushi og bjór. Mágur Anders er eitthvað í viðskiptum og honum lék forvitni á að vita hvernig íslensk útrásarfyrirtæki fjármögnuðu öll þessi fyrirtækjakaup erlendis. Væru einhverjir peningar þarna á bak við eða væru þetta bara bólur sem mundu að lokum springa? Ég er nú kannski ekki rétti maðurinn til að svara þessu, en reyndi að greina eftir bestu getu frá einkavæðingu bankanna, lækkun tekjuskatts fyrirtækja í 18% og hvernig þessi fyrirtæki hefðu haft vit á að halda áfram á þeim sviðum sem þau þekktu til á. Sagði frá kaupum Baugs á Magasin de Nord og Illum, hvernig þau hefðu selt húsin með gróða og leigt þau til baka, aukið vöruúrval og sett mannskapinn á námskeið í sölumennsku og framkomu við viðskiptavini. Hvernig viðskipti í miðborg Kaupmannahafnar hefðu aukist um 4% á fyrsta hálfa árinu eftir kaupin á Magasin de Nord eftir áratug hnignunar. Veit ekki hvort hann var sannfærður um að þetta væri ekki bara bóla en ég er svo sem ekki sannfærður heldur þótt ég voni hið besta!

Ég fór frekar snemma úr boðinu því að ég var að fara til Lassa daginn eftir. Reyndar átti lestin ekki að fara frá aðaljárnbrautarstöðinni fyrr en kl. 11:35 á laugardagsmorgni en ég vildi hafa tímann fyrir mér. Vildi vera viss um að finna lestina, rétta vagninn og sætið mitt áður en lestin færi af stað.

Vaknaði frekar seint, fór í sturtu, fékk mér morgunmat og s.frv. Var búinn að komast að því á netinu að best væri að taka vagn nr. 403 á Sickla Strand, fyrir neðan Atlasvägen, kl. 10:46. Um það bil 10 mínútum áður en ég hafði ætlað út úr dyrunum leit ég yfir eldhúsið og blöskraði allt óhreina leirtauið og ákvað að vaska upp áður en ég færi. Það tók lengri tíma en ég hafði búist við svo að ég var dálítið seinn fyrir. Hljóp niður allan Atlasvägen og kom kl. 10:44 á biðstöðina. Þar voru engir farþegar. Ekki boðaði það gott. Leit á tímatöfluna í biðskýlinu. Þar stóð að vagninn ætti að fara kl. 10:44 en ekki 10:46 eins og ég hafði komist að á netinu. Gátu þeir nú ekki einu sinni haft þetta rétt á netinu! Og helv... vagninn hafði þar að auki verið á undan áætlun! Næsti vagn ekki fyrr en kl. 11:07. Það var of seint. Ákvað að ganga að næstu biðstöð, Sickla Allé. Þar vissi ég að vagn nr. 71 stansaði líka og kannski yrði hann fyrr á ferðinni. Gekk af stað. Gekk rösklega. Leit við eftir ca 100 metra. Var þetta strætisvagn? Nei, þetta var örugglega bara trukkur sem var eins á litinn og strætó. Að minnsta kosti sá ég ekkert númeraskilti framan á honum. Gekk áfram. Leit við á ný. Hvur fjandinn! Þetta var þá strætó! Átti ég að hlaupa til baka og vona að hann stoppaði fyrir mér eða átti ég að hlaupa áfram og reyna að komast á næstu biðstöð? Tók síðari kostinn. Hljóp af stað. Hljóp hratt. Hljóp hratt og lengi. Hraðar og lengur en ég hafði hlaupið í mörg ár. Sem betur fer voru farþegar að bíða eftir vagninum framundan. Mér tókst að komast að vagninum án þess að hann þyrfti að bíða eftir mér. Mikill léttir. Meira að segja dálítið ánægður með að uppgötva að ég gæti hlaupið!

Ég komst vandræðalaust á járnbrautarstöðina sem er áföst T-Centralen og spurði til vegar. Lestin beið við brautarpallinn og renndi af stað á réttum tíma með mig innanborðs. Skipti yfir í langferðabíl í Skövde eftir þriggja tíma ferð. Síðan rúmlega klukkutími í bílnum til Lidköping.

Þegar ég sté út úr bílnum sá ég engan Lassa. Hann birtist þó stuttu síðar og urðu þar fagnaðarfundir enda mörg ár síðan við sáumst síðast. Þegar við vorum sestir inn í bílinn og vorum að renna af stað benti Lassi til hliðar.

“Sérðu þennan?” sagði hann. Ég sá hann. Þetta var maður á mínum aldri með úfið, jarpt hár og skegg. Feitur (feitari en ég). Hann gekk að ruslafötu og fór að róta í henni. Nældi sér í tóma bjórdós. “Ég hélt áðan að þetta væri þú,” sagði Lassi.

“Ha?”

“Já, hann gekk í áttina til mín, og þótt mér þætti þetta ekki sérlega líkt þér þá er nú orðið ansi langt síðan við sáumst síðast. Svo þegar hann fór að róta í ruslafötu áttaði ég mig á að þetta gæti ekki verið þú.”

“Það er nú ekki öruggt merki,” sagði ég. “Það er ekki nema rúmur sólarhringur síðan ég var að róta svona í ruslafötu.”

Svo sóttum við Stellu sem var að versla í Kvantum og urðu þá fagnaðarfundir á ný þótt við hefðum bara sést þrisvar áður á ævinni, þar af einu sinni í aðeins 1-2 mínútur í Leifsstöð. En ég hafði reyndar gist hjá þeim einu sinni í Västerås fyrir rúmum 20 árum. Stella er mikil ágætiskona og þau Lassi eiga vel saman.

Kvöldið leið hratt; það var borðað, drukkið og spjallað. Morguninn eftir fórum við í göngutúr um jörðina sem er 14 hektarar. Lassi erfði hana eftir ókvæntan og barnlausan móðurbróður sinn sem hann var í sveit hjá flest sumur frá 9 ára aldri og fram undir tvítugt. Þau eru búin að gera upp gamla húsið og stækka það. MJÖG smekklegt hjá þeim. Þá reif hann útihús og reisti þar myndarlega skemmu undir starfsemina. Loks eru þau að ljúka við að gera upp 110 fermetra hús sem á að vera gestahús. Aðallega er þetta til að börnin komi frekar í heimsókn en þeim leiðist að þurfa að sofa í stofunni eða í dýnum á gólfinu í “gamla” húsinu. Þarna býðst okkur Ástu að gista hvenær sem okkur hentar. Aldrei að vita nema maður taki þau á orðinu áður en mjög langt um líður. Þetta er 5 klst akstur frá Kaupmannahöfn og rúmlega 3 klst akstur frá Gautaborg en Iceland Express mun vera farið að fljúga þangað.

Stella er hjúkrunarfræðingur en meiddist í baki í umferðarslysi fyrir nokkrum árum og getur ekki unnið við hjúkrun lengur. Lassi er verktaki hjá ABB í Västerås. Þar stýrir hann verkefnum og hefur samið um að þurfa ekki að vera á staðnum nema á fimmtudögum og föstudögum. Þau eiga íbúð þar og gista þar þegar þau eru á staðnum. Hina daga vikunnar er Lassi að smíða vogir fyrir kornsíló og vinna að frekari útfærslu hans aðferðum við að nýta þá staðreynd að það myndast segulsvið í stáli þegar það er undir álagi og að segulsviðið snýst með auknu álagi. Þetta nýtir hann sér til að mæla kraftana (t.d. þyngd) sem stálið verður fyrir. Hann er með ungan mann í vinnu sem sér um hugbúnaðinn og samskipti við viðskiptavinina. Hann selur um 12 vogir á ári og segist þurfa að selja 20 vogir á ári til að segja upp samningnum við ABB. Hann tók þátt í stórri landbúnaðarsýningu í lok október og er vongóður um að sala aukist í kjölfarið, en hann hefur aldrei gert neitt áður til að auglýsa vogirnar.

Forsaga þessa máls er annars sú að Lassi var starfsmaður ASEA sem breyttist í ABB í kringum 1990 eða kannski fyrr. Lassi var orðinn mjög óánægður með að ASEA og síðar ABB tóku út fjöldann allan af einkaleyfum á uppfinningum hans án þess að hann fengi krónu aukalega fyrir það. Hann fór að vinna að því í bílskúrnum heima hjá sér að þróa vogir sem geta mælt gríðarlega krafta (þunga) af mikilli nákvæmni út frá fyrrgreindu segulsviði. Svo fór hann að selja vogirnar og notaði þá tækifærið til að segja upp hjá ABB. En svo breyttist landbúnaðarstefna Svía og bændur fengu ekki lengur endurgreiðslur vegna ýmissa útgjalda, eins og svona vogarkaupa. Salan datt niður. Í tvö ár var hann tekjulaus! Hann var að verða desperat. Þá ákvað hann að athuga hvort ABB vildi kaupa hugmyndir sem hann var með að nýrri tækni (sem ég veit ekki hver er). Þeir gerðu það og réðu hann þar að auki sem verktaka til að fylgja þessu eftir innan fyrirtækisins. Þar með redduðust fjármálin.

Nú er hann búinn að standa í öllum þessum breytingum og byggingum á Kungsbacken þar sem hann býr og fyrirtækið hans er skráð. Hann hefur ekki þurft að taka lán til að gera þetta enda gerir hann mikið af þessu sjálfur (það leikur allt í höndunum á honum) en þar að auki er hann með tvo gamla smiði í vinnu við þetta. Þar sem fyritækið er skráð þarna skilst mér að hann hafi getað notað þetta til skattafrádráttar á fyrirtækið. Nú eru allar endurbæturnar að verða búnar og kannski er salan að fara að aukast hjá honum og þá langar hann til að kaupa sér sumarbústað eða jörð á Íslandi svo að þau hjónin og börnin geti farið að vera eitthvað á Íslandi á sumrin og skoða landið. Hann dreymir um að fara í langa göngutúra um landið. Mér skildist að Stella hefði kannski ekki jafnmikinn áhuga á gönguferðum en vill samt geta verið meira heima á Íslandi.

Lassi og Stella eiga 3 börn, syni sem eru 32 og 28 ára og dóttur sem er 25 ára. Öll flutt að heiman og farin að búa. Elsti sonurinn á tvö börn, fjögurra og tveggja ára. Mikil lukka með barnabörnin hjá afa og ömmu.

Eftir gönguferð um jörðina skruppum við Lassi í bíltúr um nágrennið og komum svo heim að Kungsbacken í heita og góða kjúklingasúpu sem Stella hafði útbúið. Loks keyrði Lassi mig út á járnbrautarstöð og sá til þess að ég færi í rétta lest áleiðis til Stokkhólms!

Og þar með er ferðasagan búin.

Lifið heil!